5. Vlaams geld in Vlaamse handen: leuk, maar wat kunnen we ermee doen?

Een geldstroom van 12,68 miljard euro van Vlaanderen naar Wallonië betekent dat elke Vlaming jaarlijks 2.100 euro aan de Walen ‘schenkt’. Om de twee jaar geeft elk Vlaams gezin dus een bedrag ter grootte van de aankoop van een gezinswagen aan Wallonië.

Wat zou Vlaanderen met dat geld kunnen doen?

Belastingen verlagen

• De geraamde opbrengst van de personenbelasting bedroeg in 2004 21 miljard euro voor Vlaanderen. Zonder de uitstroom van 12,68 euro transfergeld zou men de personenbelasting in Vlaanderen dus met 60 procent kunnen verlagen.

• Voor de vennootschapsbelasting wordt het Vlaamse aandeel op 5,6 miljard geraamd. Zonder de transfers kan deze belasting helemaal worden afgeschaft. Men houdt daarenboven nog 7 miljard euro over, wat overeenkomt met tweemaal de ‘extra beleidsruimte’ waarover de Vlaamse regering beschikt tijdens de legislatuur 2004-2009.

• In 2004 bedroegen de totale Vlaamse gewestelijke belastingen net geen 3 miljard euro, of ‘amper’ 23 procent van de miljardenstroom.

Pensioenen verdubbelen

• In 2004 gaf Vlaanderen (inclusief Brussel) 12 miljard euro uit aan pensioenuitkeringen. Met het geld van de transfers kan de uitkering van elke pensioengerechtigde dus verdubbeld worden. Het spreekt voor zich dat dit geld in de eerste plaats moet worden gebruikt om de armzalige (overlevings)pensioenen van onze eigen Vlaamse bejaarden gevoelig op te trekken.

Loonkostenhandicap wegwerken

• De loonkostenhandicap ten opzichte van onze buurlanden bedraagt 8 procent of om en bij de 8 miljard euro. Met 12,68 miljard kunnen we deze handicap ombuigen in een concurrentieel voordeel van ongeveer 5 procent tegenover de buurlanden.

Sociale woningen bouwen

• In 2003 bedroeg de gemiddelde prijs van een sociale woning 113.700 euro, grond en BTW inbegrepen. Er stonden eind 2003 72.387 personen op de wachtlijst in Vlaanderen. Met 12,68 miljard euro kunnen 111.520 sociale woningen worden gebouwd. Dus twee derde van de transfersom volstaat om de sociale woningnood in Vlaanderen op te lossen.

De welvaartsoverdrachten zouden ook kunnen worden gebruikt om de Vlaamse kinderbijslagen te verhogen, de wachtlijsten in de zorgsector te verkleinen of de fiscale discriminatie van gehuwden eindelijk volledig weg te werken.

Globaal pakket aan maatregelen

Bovenstaande cijfervoorbeelden geven een beeld van de omvang van de transfers en van wat mogelijk is met dat geld. Maar natuurlijk kunnen we daarmee niet alles doen. Het spreekt voor zich dat de transfergelden moeten worden verdeeld over een globaal pakket van sociale maatregelen en initiatieven voor een dynamische Vlaamse economie.

Zo verdeelde het ‘Aktiekomitee Vlaamse Sociale Zekerheid’ de transfers in de sociale zekerheid (3,74 miljard euro) over verschillende beleidsenveloppes ( Aktiekomitee Vlaamse Sociale Zekerheid, ‘Waar Maas & centen vloeien, Geldstromen binnen de sociale zekerheid’, mei 2005). Wij maakten dezelfde oefening, maar gingen uit van de totale transfersom (12,68 miljard euro). Voor alle duidelijkheid: dit is maar een voorbeeld:

(1) Het gevoelig optrekken van de kinderbijslagen met 720 miljoen euro. Het invoeren van een opvoedersloon voor de thuiswerkende ouder kost 2,8 miljard euro.

(2) Pensioenen verhogen. Concreet: pensioenen tot 500 euro kunnen met 90 euro per maand worden verhoogd. Voor de pensioenen tussen de 500 en 1000 euro is een verhoging met 75 euro per maand mogelijk, tussen 1.000 en 1.500 euro kan de uitkering met 60 euro per maand stijgen. Kostprijs: 1 miljard euro.

(3) Het ondernemingsklimaat moet in Vlaanderen gevoelig verbeteren. De loonkost moet omlaag. In bovenstaand voorbeeld wordt 1,25 miljard euro besteed aan een verlaging van de werknemersbijdragen en een gelijkaardig bedrag aan een verlaging van de werkgeversbijdragen. Dit zou de loonkostenhandicap ten opzichte van de buurlanden alvast met 2,5 procent verminderen. Kostprijs: 2,5 miljard euro.

Verder kan er ruim extra1,2 miljard euro naar de uitbouw van een Vlaamse gezondheidszorg en de versnelde afbouw van de wachtlijsten in de welzijns- en gezondheidszorg gaan (4), 1,08 miljard wordt gebruikt om de crisisbelasting eindelijk af te schaffen en de vennootschapsbelasting bijkomend met een vijfde te verlagen (5). Ook de personenbelasting zou makkelijk met 10 procent of 2 miljard euro kunnen worden verlaagd (6). Jaarlijks houden we dan nog een spaarpotje van 1,2 miljard euro over om bijvoorbeeld de kosten van de vergrijzing op te vangen (7).

 

 

 

 

Terug naar menu